“Over LVW”

 

O
nder de naam ‘Sint Jan – Licht, Vuur en Waarheid’ organiseren de broeders van Sint Jan weekends en kampen voor jongeren, het liefst in het buitenland of op plaatsen in ons land waar het contact met de (nog) ongerepte natuur de jongeren kan helpen zichzelf en God te ontdekken. De naam ‘Licht, Vuur en Waarheid’ is door de deelnemers van het eerste kamp in 1993 zelf gekozen. Het zijn drie begrippen die in het Evangelie een belangrijke plaats innemen: Licht, als symbool voor de openbaring van Jezus Christus over wie Hij zelf is en wie wij zijn in Gods ogen; Vuur, symbool van de Heilige Geest, het vuur dat Jezus op aarde wil zien oplaaien, waarmee wij “de wereld in vuur en vlam zetten” (paus Johannes Paulus II op Tor Vergata, tijdens de Wereldjongerendagen in 2000); Waarheid, waar mijn verstand naar zoekt, omdat het ervoor gemaakt is, en waarvoor het zich opent wanneer het ja zegt op het aanbod van de Mensenzoon: “Alwie uit de waarheid is, luistert naar mijn stem” (Joh 18,37).

Katholiek

Het uitgangspunt van Sint Jan – LVW is dus katholiek. Van de deelnemers wordt gevraagd dit te respecteren. Gebleken is dat ook jongeren zonder gelovige achtergrond veel aan de kampen hebben gehad. Er bestaat de mogelijkheid, maar zeker niet de verplichting, om aan de dagelijkse Mis en aanbidding deel te nemen. Van elke deelnemer wordt echter wel een actieve deelname verwacht aan de volgende 3 elementen:

1. In een natuurlijke en avontuurlijke omgeving uitdagingen aanpakken en leren doorzetten

Het fantasieleven van de jongeren van onze tijd wordt hevig uitgebuit en gemanipuleerd, hetgeen allerlei angsten tot gevolg heeft. De opdringerige cultuur van genot en gemak verstikt en ontbindt uiteindelijk hun eigen wil om te groeien of iets te bereiken. De eenvoudige en ruige natuur kan hun contact met de realiteit én hun doorzettingsvermogen weer herstellen en verstevigen.

2. Een scherpe verstandelijke vorming

Vaak beseffen de jongeren niet dat ze gemanipuleerd worden, of weten ze niet hoe ze zich ertegen moeten weren. Wij willen ze helpen om hun onderscheidingsvermogen te scherpen, zodat ze zelf tot een helder inzicht kunnen komen in allerlei zaken waarmee ze geconfronteerd worden en hun eigen oordeel naar waarheid kunnen vormen. En dan kunnen ze de échte liefde ontdekken die zin geeft aan hun leven. Van daaruit zullen ze vastberaden keuzes kunnen maken en trouw blijven. Want ook al is er in materiële zin geen oorlog, onze jongeren zijn de inzet van een hevige geestelijke strijd. De beste verdediging – zo niet de enige – is de waarheid. Vrijheid is nooit kosteloos, er wordt altijd een hoge prijs voor betaald. Zo moet iedere generatie de vrijheid opnieuw veroveren. Daarvoor is een realistische verstandelijke vorming is onontbeerlijk.

Deze verstandelijke vorming is geen katechese in schoolse zin. Voor een echte geloofsvorming is het nodig eerst goed de vragen te ontdekken, waar uiteindelijk het geloof een antwoord op geeft. Want de overmachtige moderne wetenschap en techniek pretenderen op alles een antwoord te geven en overal een oplossing voor te hebben, maar ze verduisteren daardoor steeds meer het zicht op de werkelijke levensvragen. Als het lijkt alsof er voor het geloof geen plaats meer is in onze wereld, dan komt dat omdat de belangrijkste vragen niet meer gesteld mogen worden! Pas als die vragen weer duidelijk zichtbaar zijn, kan het antwoord dat de openbaring ons aanbiedt in alle nuchterheid en helderheid bekeken worden. En dan kan Jezus écht als Messias gekozen worden in een persoonlijke vriendschap. Zo valt ook te begrijpen hoe wij geheel openstaan voor jongeren die niet geloven. We richten ons tot de meest natuurlijke menselijke dorst naar waarheid en wijsheid. Deze openheid is geheel in overeenstemming met het Evangelie. We citeren tenslotte uit het Tweede Vaticaans Concilie: “De verstandelijke aard van de menselijke persoon komt tot volmaaktheid – en ze moet dit ook – door de wijsheid, die in de geest van de mens met zachte hand het verlangen wekt om het ware en het goede te zoeken en te beminnen…” (Gaudium et Spes, 15).

3. In een gemeenschap een eigen bijdrage leveren en zich persoonlijk inzetten

Het heeft in de Katholieke Kerk van ons land nooit ontbroken aan inzet, trouw en offerbereidheid. Maar onze Kerk is wel nogal eens geestelijk weerloos gebleken tegenover grote beproevingen, van binnenuit of van buitenaf. Kwam dat door een gebrek aan diepgang? Of door een te sterk collectivisme en activisme waardoor de persoonlijke liefde en keuze verloren gingen? Hoe dan ook, die geestelijke weerloosheid lijkt nu gemeengoed te zijn geworden van de hele samenleving. Het individualisme en de bewust gekozen onverschilligheid lijken een diepliggende wanhoop te verdringen. Anderzijds is er de bekoring om in de collectieve knusse nestwarmte van een groep te vluchten. Maar voor wie echt wil groeien, als mens en als kind van God, is die knusheid uiteindelijk benauwend. Een veeleisende omgeving, waar ieder door zijn eigen belangeloze bijdrage de gemeenschap moet bouwen is een moeilijke maar mooie leerschool. Er is een lange weg af te leggen voor wie steeds meer in waarheid wil leven en handelen. Een veeleisende vorming, die wordt aangeboden om daarbij te helpen, is ons teken van liefde en vertrouwen.

“Veiligheid op kamp”

 

B
epalingen betreffende de omgang met nabijheid en afstand voor alle medewerkers van Sint Jan LVW„Doet als een goede huisvader!” zo zei Jezus. Hij zei hun: „Daarom is iedere Schriftgeleerde die onderwezen is in het rijk der hemelen, gelijk aan een huisvader die uit zijn schat nieuw en oud te voorschijn haalt.” (Mt 13,52)

Als Sint Jan LVW weten wij welk een bijzondere plaats kinderen en jongeren in het rijk van God hebben en willen wij ten dienste staan van hun waardigheid en aan hun bevoorrechte plaats in Gods rijk. Als een goede huisvader willen we hen laten zien wie Christus is, hen op de weg naar Christus begeleiden en onze schat aan ervaringen met hen delen.

Wij maken geen misbruik van de openheid van kinderen en jongeren. We willen dat zij zich aan Christus binden, niet aan onszelf. We vermijden alles wat hen kan misvormen of hun vrijheid in de weg staat. We gaan zorgzaam om met hun geestelijke, religieuze, psychische, emotionele en lichamelijke onschuld. We bewaren hun openheid en reinheid als kostbare schatten in breekbare vaten.

Afgezien van het voorkómen van seksueel misbruik en ongepaste lichamelijke nabijheid, is het ook van belang dat geestelijke, religieuze, psychische of emotionele overheersing wordt voorkomen.

De volgende bepalingen beschrijven de standaard die geldt voor onze omgang met kinderen en jongeren, om een gezonde weg te bewandelen en een goed evenwicht te vinden tussen nabijheid en afstand van kinderen, waarbij de integriteit van kinderen en jongeren in acht genomen wordt. De bepalingen zoals hieronder beschreven dienen door alle vrijwillige en beroepsmatige medewerkers en medewerksters van Sint Jan LVW te worden nagevolgd. Standaard dient aan het begin van ieder schooljaar dan wel voorafgaand aan kampen en andere activiteiten goed nota te worden genomen van deze bepalingen, bevestigd door een handtekening van de desbetreffende medewerker/-ster. Een overtreding van de regels leidt tot een directe beëindiging van de medewerking aan Sint Jan LVW. Van ernstige overtredingen wordt zonder uitzondering aangifte bij de politie gedaan.

Nabijheid en afstand [1]

Het werk met kinderen en jongeren en met mensen die bijzondere bescherming nodig hebben is relationeel werk. Bij het vorm geven aan relaties is een gebalanceerde verhouding tussen nabijheid en afstand van groot belang. Het samenspel tussen nabijheid en afstand moet men als verantwoordelijk persoon telkens weer opnieuw onder de loep nemen.

De basis van iedere serieus genomen en vertrouwensvolle relatie tussen een geautoriseerde persoon (dit zijn alle medewerkers van Sint Jan LVW) en een kind of jongere is het wederzijds toelaten en opbouwen van geestelijke nabijheid. De verantwoordelijkheid van de geautoriseerde persoon voor het laten slagen van een dergelijke relatie heeft ook betrekking op de omgang met lichamelijkheid en lichamelijke nabijheid. In het bijzonder voor de omgang met kinderen en jongeren geldt, dat men er zeer alert op dient te zijn, dat aan het kind of de jongere de mogelijkheid geschonken wordt, om zelf de mate van nabijheid en afstand te bepalen.

 

Misbruik van kinderen en jongeren is een grove, gewelddadige en krachtige vorm van misbruik van deze nabijheid, en wel vanuit het gezichtspunt van het slachtoffer; zelfs dan, wanneer de geautoriseerde persoon dit zelf niet zo zou inschatten. De betekenis van nabijheid en afstand kan van mens tot mens en van situatie tot situatie verschillend zijn. Het gezichtspunt van het kind of de jongere is daarbij bepalend.

Het is zeer belangrijk en noodzakelijk een gevoel te ontwikkelen voor de waarneming van ongepast gedrag en concrete kennis te hebben van wat men in het geval van verdenking van overtreding van dergelijke aard dient te doen.

De wetenschap dat de mogelijkheid van misbruik en ongepast lichamelijk contact kan bestaan, mag er echter ook niet toe leiden, dat ook een in een situatie passend lichamelijk contact – bijvoorbeeld tijdens een spel – vermeden of argwanend bekeken wordt.

Ondanks een aantal lastige vragen moge duidelijk zijn, dat tijdens het werk met kinderen en jongeren niet van nabijheid – en tot op zekere hoogte ook niet van lichamelijke nabijheid- kan of moet worden afgezien. Het gaat er ten slotte om dat bepaalde aspecten van het leven met elkaar gedeeld worden. Daar hoort nu eenmaal bij, dat je elkaar kunt vertrouwen en elkaars nabijheid toelaat. Van groot belang is de ontwikkeling van een goed bewustzijn en sensibiliteit voor het thema nabijheid en afstand, en net zo belangrijk is de daaruit voortvloeiende voorzichtige omgang met de behoeftes en grenzen van de meisjes en jongens.

Seksueel misbruik

Een relatie tussen twee mensen ontstaat omdat twee mensen zich emotioneel naar elkaar toe richten, waarbij vertrouwen in elkaar wordt opgebouwd. Naast de emotionele toewijding kan er ook een lichamelijke, tedere nabijheid bestaan die zich kenmerkt door wederzijds respect voor elkaar.

Seksueel misbruik dan wel seksuele uitbuiting is geen logisch gevolg van een teder en liefdevol lichamelijk contact met een kind of jongere. In tegendeel: seksueel misbruik is een bewuste, met voorbedachten rade begane handeling, die zich richt op seksuele overheersing en uitbuiting. Het misbruik maken van een kind of jongere dat in een afhankelijkheidsrelatie staat tot de persoon die hem of haar gebruikt ten behoeve van eigen seksuele opwinding en / of bevrediging leidt tot een dramatische vertrouwensbreuk. De kern van seksuele uitbuiting is het misbruik van de machtspositie van de medewerker ten opzichte van het kind of de jongere.

Voor meldingen van seksueel misbruik in een kerkelijke instelling van de RK kerk in Nederland, zie www.meldpuntgrensoverschrijdendgedragrkk.nl.

Klik hier voor de gedragscode

die door onze leiding voor ieder kamp wordt ondertekend.